Từ điển crypto tiếng Việt cho người mới
Giải thích dễ hiểu 35 thuật ngữ hay gặp khi đầu tư và giao dịch crypto: funding rate, open interest, thanh lý, long/short, đòn bẩy, DCA… Mỗi thuật ngữ có ví dụ cụ thể và liên kết tới dữ liệu thật trên Crypffalo.
Futures & phái sinh
Funding rateFunding rate là khoản phí định kỳ mà người Long và người Short trả cho nhau trên hợp đồng vĩnh cửu, giúp giá hợp đồng bá…Open Interest (OI)Open Interest là tổng giá trị các hợp đồng futures đang còn mở (chưa đóng) trên thị trường.…Thanh lý (Liquidation)Thanh lý là khi lệnh đòn bẩy lỗ gần hết tiền ký quỹ, sàn tự động đóng lệnh để không lỗ thêm. Dân trade hay gọi là "cháy"…Giá thanh lýGiá thanh lý là mức giá mà khi chạm tới, sàn sẽ tự đóng lệnh đòn bẩy của bạn.…Long và ShortLong là đặt cược giá sẽ tăng, Short là đặt cược giá sẽ giảm. Trên futures bạn có thể kiếm lời theo cả hai chiều.…Tỷ lệ Long/ShortTỷ lệ Long/Short cho biết trong số tài khoản đang có lệnh, bao nhiêu phần trăm đang Long và bao nhiêu đang Short.…Đòn bẩy (Leverage)Đòn bẩy là việc vay thêm vốn từ sàn để mở lệnh lớn hơn số tiền mình có, giúp lãi lớn hơn nhưng lỗ và rủi ro cháy cũng lớ…Ký quỹ (Margin)Ký quỹ là số tiền bạn đặt cọc để mở và giữ một lệnh đòn bẩy. Có hai chế độ chính: ký quỹ chéo (Cross) và ký quỹ cô lập (…Hợp đồng vĩnh cửu (Perpetual)Hợp đồng vĩnh cửu là loại hợp đồng tương lai không có ngày đáo hạn, bạn có thể giữ lệnh bao lâu cũng được miễn là không …Futures (hợp đồng tương lai)Futures là hợp đồng mua bán một tài sản ở một mức giá trong tương lai. Trong crypto, futures cho phép Long, Short và dùn…Giá đánh dấu (Mark price)Giá đánh dấu là giá sàn dùng để tính lãi lỗ chưa chốt và quyết định thanh lý, được tính từ giá nhiều sàn để tránh bị tha…Short squeezeShort squeeze là khi giá tăng mạnh khiến phe Short phải mua lại hoặc bị thanh lý hàng loạt, càng đẩy giá tăng nhanh hơn.…Long squeezeLong squeeze là khi giá giảm mạnh khiến phe Long bị thanh lý dây chuyền, làm giá giảm sâu hơn nữa.…
Giao dịch cơ bản
Giao dịch SpotSpot là mua bán coin thật theo giá hiện tại: bạn trả tiền và nhận coin ngay vào ví.…Cắt lỗ (Stop loss)Cắt lỗ là lệnh tự động đóng vị thế khi giá đi ngược tới một mức bạn đặt trước, để giới hạn số tiền có thể mất.…Chốt lời (Take profit)Chốt lời là lệnh tự động đóng vị thế khi giá chạm mức lãi bạn đặt trước.…Tỷ lệ R:RR:R là tỷ lệ giữa số tiền có thể mất (khoảng cách tới cắt lỗ) và số tiền có thể lãi (khoảng cách tới chốt lời) của một l…DCA (mua trung bình giá)DCA là chiến lược chia nhỏ số tiền và mua đều đặn theo thời gian (hoặc theo các mức giá) thay vì mua một lần.…PnL (lãi lỗ)PnL là lãi lỗ của một lệnh hoặc tài khoản. Unrealized PnL là lãi lỗ tạm tính khi lệnh còn mở, Realized PnL là lãi lỗ đã …Phí Maker và TakerMaker là lệnh chờ (limit) thêm thanh khoản vào sổ lệnh, Taker là lệnh khớp ngay (market) lấy thanh khoản. Phí Taker thườ…
Thị trường & tâm lý
Cá voi (Whale)Cá voi là những cá nhân hoặc tổ chức nắm lượng tiền rất lớn, đủ để tác động tới giá khi họ mua bán.…FOMOFOMO là tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội, khiến người ta vội mua khi giá đã tăng mạnh.…FUDFUD là tin tức hoặc tin đồn tiêu cực gây hoang mang, khiến nhà đầu tư bán tháo.…Thị trường bò và gấuThị trường bò (bull) là giai đoạn giá tăng kéo dài, thị trường gấu (bear) là giai đoạn giá giảm kéo dài.…ATHATH là mức giá cao nhất mà một tài sản từng đạt được. ATL (All-Time Low) là mức thấp nhất.…Thanh khoản (Liquidity)Thanh khoản là mức độ dễ dàng mua bán một tài sản mà không làm giá biến động nhiều.…Vốn hoá thị trường (Market cap)Vốn hoá thị trường = giá coin × lượng coin đang lưu hành. Đây là thước đo quy mô của một đồng coin.…AltcoinAltcoin là tất cả các đồng coin khác ngoài Bitcoin, ví dụ ETH, SOL, XRP, DOGE.…StablecoinStablecoin là đồng coin được neo giá theo một tài sản ổn định, phổ biến nhất là neo 1:1 với đô la Mỹ (USDT, USDC).…
Vĩ mô & hệ sinh thái
Bitcoin halvingHalving là sự kiện phần thưởng cho thợ đào Bitcoin bị giảm một nửa, diễn ra khoảng 4 năm một lần.…ETF BitcoinETF Bitcoin là quỹ niêm yết trên sàn chứng khoán, nắm giữ BTC thật, cho phép nhà đầu tư mua BTC qua tài khoản chứng khoá…CPI (chỉ số giá tiêu dùng)CPI là chỉ số đo lạm phát ở Mỹ, công bố hằng tháng, ảnh hưởng mạnh tới kỳ vọng lãi suất và giá crypto.…FOMC (họp Fed)FOMC là ủy ban của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) họp 8 lần mỗi năm để quyết định lãi suất.…Sàn CEX và DEXCEX là sàn tập trung do công ty vận hành (Binance, OKX, Bybit). DEX là sàn phi tập trung chạy trên blockchain (Uniswap, …HyperliquidHyperliquid là một trong những sàn giao dịch hợp đồng vĩnh cửu phi tập trung lớn nhất, chạy trên blockchain riêng, mọi l…
Nội dung giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư.